Czy ZER MSWiA może ponownie rozliczyć policyjną rentę inwalidzką za ten sam rok?

Wyobraźmy sobie funkcjonariusza pobierającego policyjną rentę inwalidzką, który otrzymuje z Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA decyzję rozliczającą świadczenie za dany rok. Decyzja staje się prawomocna, wskazana kwota zostaje zwrócona, a sprawa wydaje się zamknięta.

Po kilku miesiącach ZER MSWiA wydaje jednak kolejną decyzję — dotyczącą tego samego okresu rozliczeniowego — i ponownie żąda zwrotu świadczenia. Czy takie działanie jest dopuszczalne?

Spór nie dotyczy prawa do renty

Warto od razu zaznaczyć, czego ta sprawa nie obejmuje. Organ nadal uznaje świadczeniobiorcę za osobę uprawnioną do policyjnej renty inwalidzkiej. Renta jest wypłacana, podlega waloryzacji, a świadczeniobiorca otrzymuje również dodatkowe roczne świadczenie pieniężne. Spór dotyczy wyłącznie sposobu rozliczenia renty za konkretny rok.

To rozróżnienie ma istotne znaczenie. Nie chodzi bowiem o odebranie prawa do renty, lecz o ustalenie, czy organ w ogóle miał podstawy, by ponownie rozliczyć świadczenie po wcześniejszym, prawomocnym zakończeniu sprawy.

WOT a renta inwalidzka

Przedmiotem sporu są świadczenia uzyskiwane z tytułu pełnienia terytorialnej służby wojskowej w Wojskach Obrony Terytorialnej. Organ uznał, że osiągany z tego tytułu przychód powinien wpłynąć na rozliczenie policyjnej renty inwalidzkiej.

Powstaje tu jednak kilka pytań, które trzeba postawić:

• czy wszystkie świadczenia otrzymywane przez żołnierza WOT mogą być uwzględniane przy rozliczeniu renty,
• jaki charakter prawny mają poszczególne należności,
• czy organ prawidłowo ustalił, że stanowią one przychód wpływający na wysokość świadczenia,
• oraz czy informacje o służbie wojskowej rzeczywiście były dla organu nową okolicznością.

To ostatnie pytanie często okazuje się kluczowe.

Co, jeśli organ wiedział wcześniej

Szczególnie interesujący jest moment, w którym organ uzyskał informacje o służbie wojskowej świadczeniobiorcy. Jeżeli dokumenty dotyczące tej służby trafiły do akt jeszcze przed wydaniem pierwszej decyzji rozliczeniowej, pojawia się pytanie, dlaczego nie zostały wówczas uwzględnione.

W takiej sytuacji warto ustalić:

• kiedy organ wszedł w posiadanie informacji,
• czy znajdowały się one już w aktach sprawy,
• oraz czy wydanie kolejnej decyzji nie było w istocie próbą skorygowania wcześniejszego błędu organu.

Odpowiedź na te pytania potrafi przesądzić o ocenie całego postępowania. Czym innym jest bowiem reakcja na rzeczywiście nową okoliczność, a czym innym ponowne rozliczenie tego samego okresu w oparciu o dane, które organ miał już wcześniej.

Prawo do udziału w postępowaniu

Nie mniej istotne jest zagadnienie udziału strony w postępowaniu. Jeżeli organ zamierza wydać decyzję niekorzystną dla świadczeniobiorcy, powinien umożliwić mu zapoznanie się z materiałem dowodowym oraz przedstawienie własnego stanowiska. W praktyce zdarza się jednak, że adresat dowiaduje się o całej sprawie dopiero po wydaniu decyzji — a to samo w sobie może stanowić wadę postępowania.

Dlaczego ta sprawa jest ważna

Sprawa pokazuje, że w postępowaniach dotyczących policyjnych rent inwalidzkich znaczenie mają nie tylko kwoty wskazane w decyzji, ale również procedura, w jakiej organ dochodzi do swoich ustaleń. Czasem rozstrzygające okazuje się nie to, czy organ dysponował nowymi informacjami, lecz:

• kiedy je uzyskał,
• czy były mu znane już wcześniej,
• oraz czy świadczeniobiorca miał możliwość odniesienia się do nich przed wydaniem decyzji.

Właśnie te kwestie potrafią przesądzić o skuteczności odwołania od decyzji ZER MSWiA.

Jeżeli otrzymałeś kolejną decyzję rozliczeniową dotyczącą tego samego okresu, nie zakładaj z góry, że organ miał do niej prawo. Zapraszam na konsultację, podczas której ocenimy, czy i jak warto sformułować zarzuty w odwołaniu.